Jak budować autorytet rodzica/opiekuna?

W każdej kon­cepcji na wychowanie dziec­ka zna­jdziemy: dban­ie o jego dobro i bez­pieczeńst­wo oraz przy­go­towanie go do samodziel­nego funkcjonowa­nia w społeczeńst­wie.

 Zapewnie­nie tego dziecku wyma­ga od rodzica/opiekuna pełni sił, chę­ci i wiedzy.

Jak zatem zbu­dować auto­ry­tet rodzica/opiekuna?

Potrze­ba relacji

Prak­ty­cznie budowanie z dzieck­iem relacji pole­ga ona na zapewnie­niu jemu emocjon­al­nej bliskoś­ci poprzez:

• wspól­nie spędzanie cza­su (wyciecz­ki rowerowe, spac­ery, granie w gry plan­szowe, gotowanie itp.)
• roz­mowy o wszys­tkim, np. o tym dlaczego ziemia się krę­ci, dlaczego nie mogę wró­cić do domu później
• opisy­wanie emocji, które pojaw­ia­ją się w relacji (jestem z ciebie dum­ny!)
• ucze­nie się nawza­jem czytel­noś­ci emocjon­al­nej (powiedze­nie, że mnie coś złoś­ci, cieszy, zach­wyca, rozczarowu­je i wszys­tkie inne emoc­je)

Co to da relacji dziecko rodzic/opiekun:

• wspiera rozwój społeczny min. otwartość na inny­mi ludzi, poczu­cie bez­pieczeńst­wa w kon­tak­cie z drugą osobą
• pozwala doświad­czyć opie­ki, tros­ki i zain­tere­sowa­nia ze stron­ny innych osób, w tym najbliższych dziecku
• wza­jemne zain­tere­sowanie sobą, opini­a­mi i przeży­ci­a­mi dnia codzi­en­nego
• dziecko otrzy­mu­je komu­nikat, że to co czu­je jest ważne dla rodz­i­ca

Prak­ty­cz­na wskazówka jak dbać o czytel­ność emocjon­al­ną:

1. „Poczekaj proszę, czu­ję się ter­az zden­er­wowana i nie mam ochoty patrzeć na Two­je wypra­cow­anie. Muszę chwilę pobyć sama. Jak poczu­je się lep­iej, to chęt­nie je przeczy­tam”.

Dzię­ki temu dziecko rozu­mie powody postępowa­nia rodz­i­ca, oraz dowiadu­je się o przeży­wanych przez niego emoc­jach. Jed­nocześnie uczy się od rodz­i­ca jak mówi się o swoich emoc­jach i jak sobie z nimi radz­ić.

Potrze­ba autonomii

Potrze­ba autonomii to prak­ty­cznie samodzielne dokony­wanie wyborów co do tego co dla mnie jest najlep­sze. Potrze­ba ta wiąże się z poczu­ciem, że jestem spraw­cą zdarzeń. Tym, że odd­zi­ału­je, mam wpływ na rzeczy­wis­tość wokół i ma możli­wość wyboru i dzi­ałam zgod­nie z indy­wid­u­al­ny­mi prag­nieni­a­mi. Niezwyk­le ważne doświad­czanie przez dziecko poczu­cia autonomii. Zaczy­na się od tego „w co chcesz się ubrać dziś do przed­szko­la?”, mówie­nie, że coś mi nie smaku­je, że lubię jeźdz­ić na row­erze, lubię książ­ki przy­godowe. Dziecko komu­niku­je swo­ją potrze­bę autonomii, mówiąc: „Ja chciałabym/Ja chci­ałbym…”.

Jak wspier­ać rozwój potrze­by autonomii:

• słuchaj tego, co mówi do ciebie dziecko
• roz­maw­iaj o jego zain­tere­sowa­ni­ach, chwilowych fas­cy­nac­jach
• pro­ponuj różne rozwiąza­nia na sytu­acje prob­le­mowe dla dziec­ka
• pytaj, bądź ciekaw swo­jego dziec­ka
• inspiruj akty­wnoś­ci dziec­ka do kon­tak­tu z rzeczy­wis­toś­cią społeczno-kul­tur­ową, przy­rod­niczą i tech­niczną
• zachę­caj do samodziel­noś­ci i pode­j­mowa­nia kole­jnych wyzwań
• orga­nizuj współdzi­ała­nia z rówieśnika­mi i dorosły­mi

Co to da relacji dziecko – rodzić/opiekun: 

• otwartość na doświad­czenia
• umiejęt­ność dokony­wa­nia wyborów
• part­ner­s­ki styl relacji z dzieck­iem
• zwięk­szanie poczu­cia bez­pieczeńst­wa, akcep­tacji, uzna­nia
• samodziel­nie rozwiązy­wanie prob­lemów
• par­ty­cy­pac­ja w pode­j­mowa­niu decyzji

Potrze­ba kom­pe­tencji

Potrze­ba kom­pe­tencji jest to poczu­cie, że coś potrafię i wiem to o sobie. „Poz­wole­nie na doświad­cze­nie radoś­ci tworzenia, jest źródłem szczegól­nej siły, która czyni dziecko spragnione pełnienia w dal­szym życiu określonych ról, dają­cych mu szan­sę na zdoby­cie uzna­nia nie tylko w najbliższym otocze­niu” (A. Brzez­ińs­ka). Potrze­ba kom­pe­tencji jest w prak­tyce możli­wa do wspiera­nia codzi­en­nie.

Jak wspier­ać rozwój potrze­by kom­pe­tencji:

• tłu­macz, czym jest poraż­ka i jaką rolę pełni w pro­ce­sie zdoby­wa­nia umiejęt­noś­ci. Prze­cież w pra­cy nad żarówką Edi­son, też miał niejed­ną porażkę
• wspier­aj dziecko w pro­ce­sie uczenia się umiejęt­noś­ci czy określonych zachowań
• roz­maw­iaj z dzieck­iem o postę­pach i trud­noś­ci­ach
• zauważaj to w czym two­je dziecko jest dobre, a częs­to lep­sze od ciebie
• stop­ni­uj poziom trud­noś­ci umiejęt­noś­ci, np. jaz­da na row­erze, robi­e­nie ciastek, się­ganie po różne książ­ki, przy­go­towanie albu­mu ze zaję­ci­a­mi i wszys­tko to co przyjdzie wam do głowy

Co to daje relacji dziecko – rodzić/opiekun:

• Umiejęt­ność adap­tacji i skuteczność dzi­ałań w dorosłoś­ci
• Umiejęt­ność określa­nia swoich moc­nych stron
• Poczu­cie bez­pieczeńst­wa, uzna­nia, akcep­tacji
• Odwagę i chęć do eksplo­racji świa­ta, bez stra­chu o popełnie­nie błę­du

Rodz­icu — Dbaj o siebie!

Budowanie auto­ry­te­tu w oczach dziec­ka to bycie aut­en­ty­cznym, spon­tan­icznym, to mówie­nie o swoich uczu­ci­ach, nazy­wanie i okazy­wanie ich, roz­maw­ian­ie o otacza­jącej rzeczy­wis­toś­ci oraz zapewnie­nie dziecku poczu­cia bez­pieczeńst­wa i akcep­tacji.

By wspier­ać rozwój swo­jego dziec­ka, pamię­taj o zad­ba­n­iu o samego siebie. Wychowywanie to przy­go­da, a jak to z przy­godą bywa, nie zawsze moż­na się przy­go­tować na wszys­tkie okolicznoś­ci i znać topografię terenu. Dlat­ego, by dbać o innych, trze­ba mieć do tego chęć i siłę. Przy rozład­owanym aku­mu­la­torze nawet auto z najlep­szym sil­nikiem nie ruszy w dal­szą drogę. Dlat­ego kluc­zową kwest­ią w dba­n­iu o innych jest zad­ban­ie o samego siebie, o swo­je siły i chę­ci do dzi­ała­nia. Dban­ie o włas­ną energię i potrze­by, jest dban­iem o przy­godę, która nazy­wa się sztuką wychowa­nia w którą zabierasz swo­je dziecko.

Rodzicu/opiekunie, a Ty jak zad­basz o siebie w najbliższym tygod­niu?

Agniesz­ka Świtaj